Độ phức tạp của vũ trụ không dâng đều mà nhảy từng bậc, và mỗi bậc chỉ mở ra khi hội đủ một bộ điều kiện hẹp, thứ David Christian gọi là điều kiện Goldilocks. Hấp dẫn phải nén được khối khí đủ nóng thì sao mới cháy; sao phải chết thì nguyên tố nặng mới có mặt; hành tinh đá phải có nước lỏng thì hoá học sự sống mới chạy. Tám bậc như vậy xâu thành một mạch liền, từ Big Bang 13,8 tỉ năm trước tới ngôn ngữ và học tập tập thể của loài người khoảng 300.000 năm trước.
Độ phức tạp của vũ trụ không dâng đều mà nhảy từng bậc, và mỗi bậc chỉ mở ra khi hội đủ một bộ điều kiện hẹp, thứ David Christian gọi là điều kiện Goldilocks. Hấp dẫn phải nén được khối khí đủ nóng thì sao mới cháy; sao phải chết thì nguyên tố nặng mới có mặt; hành tinh đá phải có nước lỏng thì hoá học sự sống mới chạy. Tám bậc như vậy xâu thành một mạch liền, từ Big Bang 13,8 tỉ năm trước tới ngôn ngữ và học tập tập thể của loài người khoảng 300.000 năm trước.
Chủ đề liên quan trong Dòng thời gian vạn vật